Stanisław O., pismem z dnia 4 sierpnia br. poprosił komornika  w Opolu Lubelskim o przesłanie kser następujących dokumentów:

1.  wniosku egzekucyjnego wierzyciela
2.  tytułu egzekucyjnego  zaopatrzonego w klauzulę wykonalności
3.  oraz innych pism i oświadczeń wierzyciela, jeśli były dołączone do  wniosku (lub dołączone w późniejszym terminie).

Nie mogąc doczekać się zawnioskowanych dokumentów, dłużnik wniósł skargę na komornika do Sądu Rejonowego w Opolu Lubelskim wraz z wnioskiem o o nakaznie mu wydania wymienionych kser dokumentów.
Sąd postanowił jednak nie wydawać komornikowi  zarządzenia w trybie art. 759 par. 2 kpc (sprawa I Co 1233/10).
Rzecznikowi Prasowemu Ministra Sprawiedliwości zadaliśmy kilka pytań:

1.  Czy komornik sądowy podlega pod Ustawę o kosztach sądowych, chodzi konkretnie o art. 78 tej ustawy: "Art. 78. Opłatę od wniosku o wydanie kopii dokumentu, znajdującego  się w aktach sprawy, pobiera się w kwocie 1 złotego za każdą rozpoczętą stronicę wydanego dokumentu" oraz art.7.1.  "Art. 7. 1.  Stroną w rozumieniu ustawy jest każdy uczestnik postępowania sądowego, w tym także świadek, biegły i tłumacz, a kosztami procesu są również  koszty innych rodzajów postępowania".

2.  Czy przez inny rodzaj postępowania należy rozumieć postępowanie egzekucyjne?
Komornicy wydają kopie dokumentów w oparciu o art. 78 wspomnianej ustawy.
Czytelnik przesłał nam postanowienie komornika sądowego w Opolu Lubelskim.
Komornik odmówił wydania kopii dokumentów twierdząc, że nie ma takiego obowiązku.
W uzasadnieniu napisał także między innymi:
"Źródła finansowania sporządzonych kopii akt dla stron postępowania w przyszłości wymagają prawnych uregulowań. Nie warto by  "kruszyć kopii" w jednej sprawie, ale uczynienie wyjątku sprowadzi  generalny problem roszczenia  takich żądań, co byłoby znacznym zwiększeniem nieuprawnionych obciążeń finansowych  kancelarii".

Rzecznik prasowy Ministra Sprawiedliwości Joanna Dębek, przesłała nam następującą odpowiedź:

"Ustawa o kosztach sądowych  w sprawach cywilnych ma zastosowanie wyłącznie do kosztów należnych sądom. W przedmiotowej sprawie chodzi natomiast o koszty należne komornikowi za wydanie kserokopii dokumentów na podstawie akt sprawy egzekucyjnej.
Komornik sądowy, choć powiązany z sądem, przy którym działa,  licznymi więzami, stanowi odrębny, działający poza jego strukturą organ.
Zgodnie z art. 3a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji  (t.j.  Dz.U. z 2006 r.  Nr 167, poz. 1191 z późń. zm.) komornik na własny rachunek wykonuje czynności wchodzące w zakres jego ustawowych zadań.
Z powyższego wynika, że art. 78 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nie ma zastosowania do komorników sądowych, akt ten nie reguluje kosztów komorniczych.
Nie ulega wątpliwości, że komornik nie może odmówić stronie wydania kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy egzekucyjnej.
Obliguje go do tego przepis art. 9 kodeksu postępowania cywilnego (dalej k.p.c.), który ma zastosowanie do wszystkich rodzajów postępowań w nim uregulowanych, a więc również  do postępowania egzekucyjnego.
W konkluzji nasuwa się wniosek, że komornicy mają obowiązek sporządzania i wydawania stronom na ich wniosek kserokopii  dokumentów, natomiast brak jest podstawy prawnej do pobierania za tę czynność opłaty kancelaryjnej. Zacytowana w mailu wypowiedź wskazuje pośrednio na zbieżność zapatrywania komornika z wyżej przytoczonym poglądem.
Oczywiście, negatywnie ocenić należy odmowę wydania kserokopii żądanych przez stronę dokumentów. Bez zbadania akt sprawy nie jest możliwa ocena stwierdzenia, iż  argumentację komornika podzielił  Sąd Rejonowy w Opolu Lubelskim, który postanowił nie wydawać komornikowi zarządzenia w trybie art. 759 § 2 k.p.c., a o co wnosił czytelnik.
Nadmienić należy jedynie, że przepis art. 759 § 2 k.p.c. stosowany jest raczej wyjątkowo, a wydawane w jego trybie zarządzenia mają zmierzać do zapewnienia należytego wykonania egzekucji. Podstawowym środkiem obrony przed niezgodnymi z prawem działaniami komornika, jest natomiast skarga na czynności komornika, wnoszona do sądu w trybie art. 767 § 1 k.p.c. Można przypuszczać, że zainteresowany z tego  środka nie skorzystał.
Zainteresowany może ponownie zażądać wydania kserokopii dokumentów i ewentualnie zaskarżyć odmowę wydania".

W poruszonej kwestii wydawania kserokopii dokumentów przez komorników ma wypowiedzieć się także Krajowa Rada Komornicza.
Dyrektor Biura KRK  Iwona Karpiuk-Suchecka,  obiecała nam przesłać takie stanowisko po 2. listopada.

JS